5 Ocak Gazetesi Gazetesi Yazıişleri Müdürü Sefa Saygıdeğer, Adana’daki dilencilerin bir günlük yaşamını kaleme aldı. Saygıdeğer, masa başında internet ya da yetkilileri telefonla aramak yerine haberin tam ortasında yer aldı.
Dilenci kılığına girerek Atatürk Caddesi’nde sabahtan akşama kadar dilenen Sefa Saygıdeğer, okurlarına güzel bir haber armağan etti. Akşama kadar kazandığı parayla trafik ışıklarında bekleyen çocuklara kebap ısmarlayan Saygıdeğer, hem habercilik adına hem de insani duyguların pekişmesi adına örnek bir kişilik olduğunu gösterdi.
Sefa Saygıdeğer’i yürekten kutluyor, haberinin, habere bakış açısının ve gazeteciliğinin tüm genç gazetecilere olumlu yansımasını diliyoruz.
İŞTE O HABER
En geçerli meslek erbabı kadar para kazanıyorlar! “Allah sevdiklerine bağışlasın”, “Allah rızası için bir sadaka”, “Allah çocuğuna bağışlasın” bu sözler bu mesleğin ana sözleri…
Haber: Sefa SAYGIDEĞER
Kimi zaman Allah rızası için kimi zamansa evlatlarının başı için verilen sadakalar uyanık ve zeki Türk halkı tarafından gelir kapısı olarak kullanılmaya başlayalı yıllar oldu. Lüks ciple getirdiği çocukları dilenmeleri için ana cadde ve kavşaklara bırakan ailelerden tutun da, dilenci mafyalığına varana kadar bu iş sektörünün her türlü alaveresi mevcut.
Duygu sömürüsü yaparak, insanlardan para toplayan dilenciler, vatandaşın vicdanının sınırını zorlamakta ise hiçbir kural tanımıyor. Trafik ışıklarında araç aralarında dolaşan, köşe başlarını tutan, hatta insanların en zayıf anlarında hastane önlerini de mesken tutan dilenciler, yaz kış engel tanımıyor.
Muhabirimiz dilenciliğe soyundu
Biz de meslek haline gelen dilenciliğin nasıl yapıldığını araştırdık. Haber muhabirimiz Sefa Saygıdeğer, dilenci kılığına girerek bu mesleği icra etti.
Muhabirimizin sabah başlayıp akşam mesai bitimine kadar dilenci kılığında beklediği Atatürk Caddesi’nde akşam itibariyle vatandaşların duygularını istismar ederek 139 TL. hasılat elde etti. Bu mesleği profesyonel yapanların günlük hasılatı dudak uçuklatacak cinsten. Muhabirimiz 139 TL kazandı ama bu mesleği profesyonel olarak icra eden dilencilerin ortalama günlük kazancı 250 TL.’yi buluyor.
Naif ve merhametli Türk halkının duygularının her zaman ezilmişten yana olduğunu, yaklaşık 50 bin kişinin gün içersinde gelip geçtiği Atatürk Caddesi’nde sadece bin kişinin 25’er kuruş sadaka verdiğini düşünürseniz, ortaya çıkan meblağın 1 günlük kazanç için hatırı sayılır olduğunu kabul etmek gerekir. Bu arada elde edilen hasılat ile ışıklarda bekleyen çocuklara Adana Kebabı ısmarlayarak bir nebze de olsa çocukların yüzünde küçük bir tebessüm oluşturabilmenin keyfini yaşadık.
Dilenirken ortaya çıkan ayrıntılar
Bu haber için girdiğimiz dilenci kılığında sabah saatlerinden akşam saatlerine kadar oturduğumuz Adana’nın en işlek caddelerinden biri olan Atatürk Caddesi’nde hem de Büyükşehir Belediyesi’nin tam da karşısında hiçbir zabıta ekibinin müdahale etmemesi ilginç bir ayrıntıydı. Yerli dilencilerin yanına bir de ithal dilenci furyası çıktı. Son dönemde Suriye’de yaşanan iç savaş dolayısıyla ülkelerini terk eden Suriyelilerin kendileri ve çocukları da dahil olmak üzere Adanalı dilencilerin pastasından pay almaya başladı. Bu da önümüzdeki günlerde Adana’da dilenci mafyasının birbirine düşmesine neden olmaz diye umuyoruz.
Adana’da “Çocuk Dilenciler”
Adana’da Cadde ışıklarını mesken tutarak dilenen çocuklar, canlarını hiçe sayarak, geçen araçlara bile dikkat etmeden bir şeyler almak için adeta birbirleriyle yarışıyorlar.
Adana’nın en işlek caddelerinde dilenen çocuklar da, kentin kanayan sosyal yaralarından bir tanesi. Trafik ışıklarında bekleyen araçların önlerine atlayan çocuklar, araçtakilerden para alabilmek için her yola başvuruyor. Kimi elindeki mendili zorla satmaya çalışıyor, kimi de bekleyen araçların camlarını silerek para almaya çalışıyor. Yerli çocuk dilencilerle birlikte Adana’da son zamanlarda çok sayıda (ithal dilenci) Suriyeli çocuk dilenci de göze çarpıyor.
Adana’da, Suriye’deki savaştan kaçan vatandaşların da gelmesiyle trafik ışıklarında dilenen çocuk ve kadın sayısı artalı 3 yıl oldu. Ancak Suriyeli dilencilerin en çok dikkat çeken sömürüleri çocuklarını kucağına alıp kendisini acındırarak dilenen kadınlar oluyor. Bu kadınlar çocuklarını kışın yağmurlu havalarda yazınsa sıcağın 40 dereceyi bulduğu Adana sokaklarında yanlarına alıp, hasta olma pahasına, o küçücük çocukları istismar ederek dilenmeye devam ediyor. Para kazanma uğruna çocuklarını istismar eden kadınlara acıyan sürücüler ise para veriyor.
5 Yılda Yüzde 40 Arttı
İstanbul Büyükşehir Belediyesi zabıta ekiplerinin 2004 yılında müdahale ettiği dilenci çocuk sayısı bin 657 iken 2009’da bu rakam 2 bin 334’e çıktı. Bir yılda müdahale edilen toplam dilenci sayısı ise 8 bin 425 olarak kayıtlara geçti. Başbakanlık İnsan Hakları Başkanlığı’nın valilikler aracılığıyla 2010 yılında yaptırdığı bir araştırmaya göre Türkiye genelinde sokakta zorla çalıştırılan ve dilendirilen çocuk sayısı 41 binin üzerinde. 30 bin 891 çocuk ise sokaklarda yaşıyor.
ATO’nun “Dilenen Türkiye Dosyasına göre, dilenci sayısı yaklaşık 50 bin. Aylık ortalama kazançları, 750 milyon ile 1 milyar lira arasında değişiyor. Yıllık yarım katrilyonu bulan sektör mafyanın denetiminde.
Dilenen Türkiye Dosyası
Ankara Ticaret Odası (ATO), tarafından hazırlanan “Dilenen Türkiye Dosyası”na göre, Türkiye’de dilenci sayısı 50 bine ulaşırken her bin 400 kişiye bir dilenci düşüyor. Dilencilik sektöründe bir yılda dönen paranın 1 milyon lirayı aştığı ifade edilen raporda, paraların büyük bölümünü dilenci mafyalarının kontrol ettiği ve kirli işler için finans kaynağı olduğu bildirildi.
Dilencilerin gözdesi İstanbul
İstanbul’da, Ramazan ayları hariç sayısı 15 bine yaklaşan dilencinin bulunduğu belirtilen raporda, her ilde olduğu gibi Ramazan ayında İstanbul’daki dilenci sayısının yüzde 50’lere varan artışlar gösterdiği kaydedildi.
Memurdan çok kazanıyorlar
Rapora göre dilenci, işin inceliklerini biliyorsa bu rakamın çok üstüne çıkabiliyor. Ortalama bir dilencinin aylık geliri, işçi ve memur maaşlarının çoğunu geçiyor.
Dilencilerin gözde mekanları
Cami, türbe, mezarlık gibi dini duyguların sömürüleceği yerler, dilencilerin en gözde mekanları olduğu ifade edilen raporda, bu mekanları lokantalar, nikah salonları, hastaneler, otoparklar, otobüs ve tren garları, limanlar, pazar yerleri, taşıt trafiğinin yoğun olduğu kavşaklar, alt ve üst geçitler, meydanlar, otobüs durakları, alış veriş merkezleri, kısacası günlük hayatın en vazgeçilmez yerlerinin izlediği bildirildi.
En bilindik dilenci tipleri
Yaşamını dilencilikle sürdüren klasik dilenciler her sabah işbaşı yapıyor ve akşama kadar dileniyorlar. Tecrübelileri yani bu mesleği profesyonel yapanlar günde 200-250 TL kadar para kazanıyor. Peki bu bilindik klasik tipli dilencilerin dışında başka hangi dilenci tipleri var? onu da sizin için araştırdık.
Trafik ışığı dilencileri
Organize hareket ediyorlar. Kadın ve çocuk sömürü için en çok kullanılan figür. Günde 70-80 TL hatta bazen 100 TL kadar kazanıyorlar. En büyük rakipleri ise cam silicileri. Pastayı cam silicilerle paylaşmak zorunda kalıyorlar.
Temiz kıyafetli erkekler yada türbanlı kadınlar
Son yıllarda oldukça düzgün konuşan ve temiz kıyafetli erkekler ya da dini hassasiyetler kullanılarak türbanlı kılığına girerek dilenen tipler türedi. Bu tipler de bir kişiden 20 ile 50 TL arası para alıyorlar. Ya yolda kalmış yol parası bulamamış oluyorlar ya da cüzdanlarını çaldırdıklarını eve gider gitmez aldıkları parayı banka hesabınıza yatıracaklarını söylüyorlar. Bunların günlük kazancı dilencilerin en yüksek kazanan tipleri arasında yer alıyor.
Mendil, kalem satanlar
Elinde kağıt mendil, kalem veya çakmak ile sokak sokak dolaşıp ya da yolda insanları çevirip “ben dilenmiyorum, çocuğumun okulu için mendil satıyorum” diyorlar. Bunlar da günlük en az 80-90 TL kazanıyorlar.
Röntgeni ve doktor raporu olanlar
Yoksul olduğu için tedavi olamadığını ve dilenmek zorunda kaldığını, hastalığı nedeniyle çalışamadığından yaşamak için, karnını doyurmak için dilenmek zorunda kaldığını söyleyenler bu grupta. Bu dilenci grubu da genel olarak 100-150 TL arası günlük hasılat yapıyor.