Adana Şair ve Yazarlar Platformu ile Kadınlar Arasında Kitap Kulübü’nün iş birliğinde Adana İl Halk Kütüphanesi’nde düzenlenen söyleşide, emekli eğitimci-yazar Aytül Uzan’ın “Yesil Deniz” romanı üzerinden X, Y ve Z kuşakları bir araya geldi; farklılıklar, önyargılar ve ortak gelecek üzerine dikkat çekici mesajlar verildi.
Adana’da edebiyatın birleştirici gücü bu kez kuşaklararası bir buluşmaya sahne oldu. Adana Şair ve Yazarlar Platformu üyesi, emekli eğitimci-yazar Aytül Uzan’ın Aralık 2025’te yayınlanan “Yesil Deniz” adlı romanı, Kadınlar Arasında Kitap Kulübü’nün bu ayki konuğu oldu.
Adana Şair ve Yazarlar Platformu ile Kadınlar Arasında Kitap Kulübü’nün ortaklaşa düzenlediği söyleşi, Adana İl Halk Kütüphanesi’nde yoğun katılımla gerçekleşti. Eğitimcilerden edebiyatçılara, gençlerden yetişkinlere uzanan geniş bir katılımcı profili, aynı salonda farklı kuşakların sesini buluşturdu.
Z KUŞAĞINI ANLAMAK: ELEŞTİRİDEN ÖTE BİR YAKLAŞIM
Kadınlar Arasında Kitap Kulübü Kurucusu Hilal Karabay’ın yönlendiriciliğinde gerçekleşen söyleşide konuşan Aytül Uzan, “Yesil Deniz” romanında özellikle Z kuşağını anlamaya ve anlatmaya odaklandığını vurguladı. Aytül Uzan, önceki kuşaklar tarafından sıklıkla eleştirilen Z kuşağını romanında yücelten bir perspektif sunduğunu belirterek bu kuşağın yalnızca dijital dünyayla değil, yaşanan toplumsal travmalarla da şekillendiğini ifade etti.
Son yıllarda Türkiye’de yaşanan büyük felaketlerin genç kuşak üzerinde derin izler bıraktığını dile getiren Aytül Uzan; “Sakarya Hendek’teki havai fişek fabrikası patlaması”, “Bolu Kartalkaya’daki otel yangını”, “grizu patlamaları”, “maden göçükleri” ve “orman yangınları”nın, romanın arka planını oluşturan duygusal iklimi belirlediğini söyledi. Yazar, bu nedenle eserini söz konusu facialarda hayatını kaybeden insanlara ithaf ettiğini de özellikle vurguladı.
“YESİL DENİZ”: BİR İSİMDEN FAZLASI, BİR METAFOR
Romanın ismine ilişkin dikkat çeken bir ayrıntıyı da paylaşan Aytül Uzan, “Yesil Deniz” ifadesinin bilinçli bir tercih olduğunu belirtti. “Yeşil Deniz” değil, “Yesil Deniz” olarak yazılan bu isimdeki sırrın kitapta saklı olduğunu ifade eden yazar, aslında burada denizin değil, ormanların anlatıldığını; yani doğanın metaforik bir dille merkeze alındığını dile getirdi.
“Yesil Deniz”, yalnızca bugünü anlatan bir roman değil… Eserde 2023’ten 2027’ye uzanan günümüz anlatısının yanı sıra 2049 ve 2053 yıllarına sıçrayan zaman katmanları bulunuyor. Z kuşağının bugünkü haliyle birlikte, gelecekteki versiyonlarının da ele alındığı roman, kuşakların zaman içindeki dönüşümünü gözler önüne seriyor.
SÖYLEŞİ İNTERAKTİF HALE GELDİ: Z KUŞAĞI KENDİNİ ANLATTI
Söyleşinin ilerleyen bölümünde dikkat çekici bir an yaşandı. Aytül Uzan, konuklar arasından “Yesil Deniz”i okumuş dört Z kuşağı mensubu genci –Ata Uzan, Ahmet Güney Sağlam, Bilge Zereyak, Özge Bahar Koca– sahneye davet etti. Bu andan itibaren söyleşi, tek yönlü bir anlatımdan çıkarak interaktif bir tartışmaya dönüştü. Gençlerin doğrudan söz aldığı bu bölümde, kuşaklararası bakış farkları açıkça dile getirildi.
Genellikle 1965-1980 yılları arasında doğan ve hayatı daha çok sorumluluk, istikrar ve gelenek ekseninde yorumlayan X kuşağı; 1980 sonrası değişim rüzgârlarıyla büyüyen, teknolojiye adapte olmuş ama geçmişle bağını koparmayan Y kuşağı ve dijital çağın içine doğmuş, hızlı düşünen, sorgulayan ve bireyselliği önceleyen Z kuşağı…
BİZ “BENCİL” DEĞİLİZ, “DUYARSIZ” DA DEĞİLİZ
Söyleşide aynı salonda buluşan bu üç kuşak, yalnızca bir romanı değil, birbirlerini de anlamaya çalıştı. Özellikle interaktif bölümde söz alan Z kuşağı temsilcileri, X ve Y kuşaklarına yönelik mesajlarında daha az yargılayıcı bir yaklaşım talep ederken kendilerine sabit fikirlerle değil açık bir anlayışla yaklaşılması gerektiğini dile getirdi.
Genellemelerden uzak, bireysel değerlendirmelerin önemine dikkat çeken gençler, kendilerine fırsat tanınmasını isterken geçmiş kuşakların yaşadığı travmaların üzerlerine yüklenmemesi gerektiğini vurguladı. Sıkça dile getirilen “bencil”, “duyarsız” ve “vefasız” kuşak eleştirilerine de itiraz eden Z kuşağı temsilcileri, kolektif düşünebilen, değer bilen ve toplumsal sorumluluk taşıyan bir yapıya sahip olduklarını ifade etti.
“HER KİTAP BİR FİDAN”
Aytül Uzan’ın “Yesil Deniz” romanı yalnızca içerdiği mesajlarla değil, taşıdığı sosyal sorumluluk yönüyle de dikkat çekiyor.
Kitabın satışından elde edilen gelirin TEMA Vakfı’na “her kitap bir fidan” anlayışıyla bağışlandığını belirten Aytül Uzan, doğaya ve geleceğe yönelik sorumluluğun altını çizdi.
KENT KÜLTÜRÜNE KATKI VURGUSU
Etkinlikte konuşan Adana Şair ve Yazarlar Platformu Başkanı Mahmut Reyhanioğlu ise katılım gösteren tüm konuklara teşekkür ederek platformun önümüzdeki dönemde gerçekleştireceği etkinlikler hakkında bilgi verdi.
Mahmut Reyhanioğlu, bu tür buluşmaların yalnızca edebi değil, aynı zamanda toplumsal bir işlev taşıdığını belirterek kent kültürünün gelişimine önemli katkılar sunduğunu ifade etti.
EDEBİYATIN ORTAK DİLİ
Adana İl Halk Kütüphanesi’nde gerçekleşen bu buluşma, bir roman etrafında şekillense de aslında daha geniş bir anlam taşıdı. Farklı kuşakların aynı metinde kendine yer bulabildiği, birbirini anlamaya çalıştığı ve ortak bir dil kurabildiği bir zemin… “Yesil Deniz” bu yönüyle yalnızca bir roman değil; kuşaklar arasında köprü kuran, geçmişten geleceğe uzanan bir diyalog alanı olarak dikkat çekti.
